ANKA MÜHENDİSLİKSincan / Ankara
Programlama • Başlangıç

Dizi nedir?

Array

Aynı türden birden çok değeri sıralı biçimde tutan ve elemanlarına indeks numarasıyla erişilen veri yapısı.

Dizi, birden fazla değeri tek bir değişken altında, sıralı olarak saklayan veri yapısıdır. Her elemanın bir indeksi (sıra numarası) vardır ve çoğu programlama dilinde indeksler 0'dan başlar. Yani beş elemanlı bir dizinin ilk elemanı 0, sonuncusu 4 numaralı indekstedir.

C, C++ ve Java gibi dillerde klasik diziler sabit boyutludur ve elemanlar bellekte ardışık tutulur; bu sayede indeksle erişim çok hızlıdır. Boyutu değişebilen yapılar için Java'da ArrayList, C++'ta std::vector, C#'ta List<T> kullanılır. Python'daki list ve JavaScript'teki Array ise dinamik boyutludur ve farklı türde değerler de tutabilir.

Diziler programlamada en sık kullanılan yapılardandır: bir sınıftaki öğrencilerin notları, bir alışveriş sepetindeki ürünler ya da bir görüntünün piksel değerleri dizilerle tutulabilir. Dizilerle çalışırken en yaygın hata, var olmayan bir indekse erişmeye çalışmaktır (index out of bounds).

Örnek: Dizi üzerinde temel işlemler

const notlar = [70, 85, 92, 60];
console.log(notlar[0]);        // 70
console.log(notlar.length);    // 4
notlar.push(78);               // sona ekle
const gecenler = notlar.filter(n => n >= 70);
const ortalama = notlar.reduce((a, b) => a + b, 0) / notlar.length;
console.log(gecenler, ortalama);

İpuçları

  • Son elemanın indeksi uzunluk - 1'dir; döngülerde <= yerine < kullanmaya dikkat edin.
  • Dizinin ortasına sık ekleme/çıkarma yapıyorsanız başka bir veri yapısı daha uygun olabilir.